WIN-MAT-001: Bloeddrukmeter Medisana BU 512
Doelgroep |
Versie |
Aangemaakt op |
Gewijzigd op |
|---|---|---|---|
| Alle vrijwilligers op dienst, dagverantwoordelijken | 0.1 | 16/11/2026 | 18/11/2026 |
Doel
Deze werkinstructie vat de gebruiksaanwijzing van de fabrikant samen voor gebruik van de bloeddrukmeter Medisana BU 512 (bovenarm) op de hulppost. Bovenaan staat de infographic als snelkaart; daaronder volgt de volledige verkorte handleiding.
Infographic (snelkaart)
[Afbeelding: infographic bloeddrukmeter Medisana BU 512 – A4, om te printen en bij het toestel te steken]
1. Het toestel
[Afbeelding: foto van het toestel]
| Onderdeel | Functie |
|---|---|
| START/STOP (groene toets) | Toestel aan, meting starten. Tijdens de meting: meteen stoppen en de manchet laten leeglopen. |
| MEM | Opgeslagen metingen bekijken. Niet nodig op de hulppost. |
| SET | Datum, uur en gebruiker instellen. Niet nodig op de hulppost. |
| SYS (bovenste getal) | Systolische bloeddruk (bovendruk) in mmHg |
| DIA (middelste getal) | Diastolische bloeddruk (onderdruk) in mmHg |
| PUL met hartje | Polsslag per minuut |
| Gekleurde balk links | Bloeddrukindicator: groen, geel, oranje, rood (zie punt 5) |
| Golfje met hartslag | Onregelmatige pols gedetecteerd (aritmie) |
| Aansluiting links op het toestel | Hier komt de stekker van de luchtslang van de manchet |
De manchet past rond een bovenarm van 22 tot 36 cm. Voor een dikkere arm bestaat een L-manchet (32 tot 42 cm).
2. Voor de meting: het slachtoffer voorbereiden
- Breng het slachtoffer op de hoogte. Stel je voor, zeg dat je de bloeddruk wilt meten en waarom, en vraag of dat mag. Zeg vooraf dat de manchet stevig zal knellen en dat dat normaal is.
- Laat het slachtoffer zitten, met de rug tegen de rugleuning, de voeten plat op de grond en de benen niet gekruist. Laat het slachtoffer zo mogelijk eerst enkele minuten rustig zitten.
- Positioneer de arm. Meet bij voorkeur links, op de blote bovenarm (geen opgerolde, knellende mouw). Leg de arm ontspannen en ondersteund, bv. op een tafel of armleuning, met de handpalm naar boven. De manchet zit op harthoogte. Het slachtoffer houdt de arm niet zelf omhoog en spant de spieren niet op.
- Kies de juiste arm. Meet niet aan een arm met een wonde, breuk, infuus of dialyseshunt, of aan de kant waar de borst of okselklieren verwijderd zijn. Neem dan de andere arm en noteer welke arm je gebruikt hebt.
- Laat horloge en armbanden uitdoen. Houd je gsm uit de buurt van het toestel.
- Vraag het slachtoffer om tijdens de meting niet te praten en niet te bewegen.
3. De manchet aanleggen
- Steek de stekker van de luchtslang in de aansluiting links van het toestel.
- Schuif de manchet over de bovenarm. Het klittenband zit aan de buitenkant.
- Leg de luchtslang in het midden van de arm, in het verlengde van de middelvinger. De onderrand van de manchet zit 2 à 3 cm boven de elleboogplooi.
- Trek de manchet aan en sluit het klittenband. Een vinger moet er nog net onder kunnen; een losse manchet geeft een foute meting.
4. Meten
- Druk op START/STOP. Je hoort twee piepjes en het scherm test alle tekens.
- De manchet pompt automatisch op en laat daarna langzaam lucht af. Het hartje knippert bij elke polsslag.
- Een lange piep betekent dat de meting klaar is. De manchet loopt leeg en het scherm toont SYS, DIA en PUL.
- Heeft het slachtoffer pijn of voelt het zich niet goed tijdens de meting? Druk op START/STOP: de manchet loopt meteen leeg. Maak de manchet los.
Opnieuw meten? Wacht minstens 1 minuut tussen twee metingen, zodat het bloed uit de arm kan wegstromen. Na een foutmelding: controleer de manchet en meet opnieuw.
5. Resultaat: noteren en delen met het slachtoffer
- Noteer de bovendruk en onderdruk in de (digitale) verzorgingsfiche.
- Deel de gemeten waarde met het slachtoffer, in gewone taal, bv. "Uw bloeddruk is 135 over 85, uw hart klopt 72 keer per minuut."
- Geef eventueel uitleg: wat de twee getallen betekenen, en dat één meting een momentopname is. Pijn, stress, warmte of inspanning doen de bloeddruk tijdelijk stijgen.
- Stel geen diagnose en geef geen advies over medicatie. Raad het slachtoffer bij een afwijkende waarde aan om die door de huisarts te laten opvolgen.
Bij een sterk afwijkende waarde, of afwijkende waarden samen met klachten (pijn op de borst, hoofdpijn, duizeligheid, verwardheid, kortademigheid): verwittig de dagverantwoordelijke en volg de werkwijze van de post, zo nodig 112.
Indeling van de bloeddrukindicator op het scherm (volgens de WHO, zoals in de handleiding van Medisana):
| Kleur op het scherm | Systolisch (mmHg) | Diastolisch (mmHg) | Betekenis |
|---|---|---|---|
| Groen | 100 tot 139 | 60 tot 89 | Normaal |
| Geel | 140 tot 159 | 90 tot 99 | Licht verhoogd |
| Oranje | 160 tot 179 | 100 tot 109 | Matig verhoogd |
| Rood | 180 of meer | 110 of meer | Sterk verhoogd |
| (geen kleur) | lager dan 100 | lager dan 60 | Lage bloeddruk |
6. Na de meting: afkoppelen en opbergen
- Druk op START/STOP om het toestel uit te zetten (anders gaat het na ongeveer 3 minuten vanzelf uit).
- Maak de manchet los en neem ze af.
- Koppel de luchtslang los van het toestel. Neem de stekker vast en trek hem recht uit de aansluiting; trek nooit aan de slang zelf.
- Rol de manchet losjes op, zonder de slang te knikken, en berg toestel en manchet samen op in de opbergzak.
Waarom afkoppelen? Blijft de slang aangesloten, dan komt er bij het opbergen en vervoeren telkens trek en knik op de stekker en de aansluiting. Die gaan daardoor sneller los zitten, scheuren of lekken, en dan pompt het toestel niet meer goed op (foutmelding E-3 of Err). Afkoppelen na elke meting houdt de aansluiting langer goed.
7. Reinigen
- Maak toestel en manchet schoon met een Clinell-doekje (de groene Clinell).
- Gebruik geen alcohol: geen ontsmettingsdoekjes op alcoholbasis, geen kompres met ontsmettingsalcohol, geen alcogel. Dompel niets onder in water.
- Gebruik het toestel pas weer als het volledig droog is.
8. Foutmeldingen en storingen
| Melding | Oorzaak | Wat doe je? |
|---|---|---|
| E-1 | Zwak signaal of plotse drukverandering | Leg de manchet correct aan en meet opnieuw. |
| E-2 | Sterke storing van buitenaf | Gsm of ander toestel weg, slachtoffer stil en niet praten, opnieuw meten. |
| E-3 | Fout bij het oppompen | Manchet correct aanleggen, controleer of de stekker goed in de aansluiting zit, opnieuw meten. |
| E-5 | Uitzonderlijke bloeddruk | Laat het slachtoffer rusten en meet opnieuw; verwittig de dagverantwoordelijke. |
| Err | Bewogen of gepraat tijdens de meting | Slachtoffer rustig laten zitten en opnieuw meten. |
| Batterijsymbool of leeg scherm | Batterijen zwak of leeg | Vervang alle 4 batterijen (AA, 1,5 V) tegelijk. |
| Pompt niet op | Stekker los, of slang of aansluiting lek | Stekker goed insteken. Blijft het probleem: toestel uit gebruik nemen en melden (zie hieronder). |
Het batterijvak zit onderaan het toestel. Na het vervangen van de batterijen moeten datum en uur opnieuw ingesteld worden; dat is niet nodig voor een correcte meting.
Defect of beschadigd? Niet zelf herstellen. Neem het toestel uit gebruik, label het als defect en meld het aan het materiaalteam, via de WhatsApp-groep van de dienst of zoals beschreven in SOP-MAT-004: Materiaal kapot op dienst.